Μαθητες & μαθητριες
«Αν ήταν έτσι το σχολείο, θα ήθελα να έρχομαι»
«Ένιωσα ανακούφιση που μπόρεσα να εκφραστώ ελεύθερα»
«Ένιωσα λιγότερο μόνη»
«Μου έδιωξε το άγχος»
«Γιατί δεν κάναμε νωρίτερα τέτοιο κύκλο;»
Επανορθωτικοί κύκλοι στις σχολικές κοινότητες
Εκπαίδευση εκπαιδευτικών στους επανορθωτικούς κύκλους
Ορισμoς
Τι είναι ο επανορθωτικός κύκλος;
Ο επανορθωτικός κύκλος είναι μια μορφή επικοινωνίας μεταξύ περισσοτέρων ανθρώπων, που βασίζεται στο προσωπικό βίωμα του καθενός και ευνοεί την κατανόηση, μέσα σε ένα ασφαλές πλαίσιο.
Η επικοινωνία γίνεται σε διάταξη κύκλου, με διαρθρωμένη διαδικασία και βασικούς κανόνες.
Οι κύκλοι έχουν πάντοτε συγκεκριμένο στόχο, όπως, για παράδειγμα, τη δημιουργία κοινότητας, τη λήψη αποφάσεων, την επίλυση προβλημάτων ή τη διαχείριση μιας σύγκρουσης.
Η «γλωσσα» της επανορθωτικης σκεψης
Οι άνθρωποι διαμορφώνουμε και αλλάζουμε τη συμπεριφορά μας βάσει των δεσμών που δημιουργούμε μεταξύ μας.
- Είμαστε μια κοινότητα
- Πώς είναι η σχέση μας;
- Ποιες είναι οι ανάγκες όσων εμπλέκονται;
- Ποια είναι η ευθύνη μας;
- Τι μπορούμε να κάνουμε;
Οι επανορθωτικοί κύκλοι είναι μια ειδικότερη έκφραση της φιλοσοφίας των επανορθωτικών πρακτικών. Οι επανορθωτικές πρακτικές δεν είναι απλώς μια μέθοδος αντιμετώπισης της σύγκρουσης και της βίας, αλλά μια στάση ζωής που κάνει τις κοινότητες πιο ανθρώπινες και συνεργατικές.
Επανορθωτικές Πρακτικές στο Σχολείο
Όταν ενσωματώνονται στην καθημερινή σχολική ζωή, οι επανορθωτικές πρακτικές:
- Καλλιεργούν ενσυναίσθηση, σεβασμό και υπευθυνότητα
- Ενισχύουν την αίσθηση του ανήκειν και τη συναισθηματική ασφάλεια
- Δίνουν στους μαθητές δεξιότητες επικοινωνίας, επίλυσης συγκρούσεων και συνεργασίας
- Δημιουργούν μια σχολική κουλτούρα όπου οι σχέσεις αποτελούν τη βάση της μάθησης και της ανάπτυξης
Προληπτικοί
Κύκλοι ειρήνης
Στόχος των κύκλων ειρήνης είναι η ανάπτυξη και ενδυνάμωση της κοινότητας. Χρησιμοποιούνται προληπτικά, για να ενδυναμώσουν τις σχέσεις, να ενισχύσουν τη συνεργασία και να καλλιεργήσουν ενσυναίσθηση. Διεξάγονται μέσα στην τάξη αμέσως μετά την εκπαίδευση των εκπαιδευτικών.
Διάρκεια εκπαίδευσης: 12 ώρες
- Δημιουργία αίσθησης κοινότητας στην τάξη
- Καλλιέργεια ασφαλούς χώρου έκφρασης
- Ανάπτυξη δεξιοτήτων ενεργητικής ακρόασης
- Πρόληψη της σύγκρουσης και της βίας
Αποκαταστατικοί
Κύκλοι αντιμετώπισης βίας
Στόχος των κύκλων αντιμετώπισης βίας είναι η αποκατάσταση σχέσεων μετά από σύγκρουση ή επεισόδιο βίας. Χρησιμοποιούνται αποκαταστατικά, για να αντιμετωπίσουν συμπεριφορές που βλάπτουν σχέσεις.
Απαιτούν προηγούμενη εκπαίδευση στους κύκλους ειρήνης.
Διάρκεια εκπαίδευσης: 12 ώρες
- Αποκατάσταση σχέσεων μετά από βία
- Ανάληψη ευθύνης από όλα τα μέρη
- Εύρεση λύσεων που ικανοποιούν όλους
- Αποτροπή επανάληψης του περιστατικού
Και οι δύο τύποι κύκλων πραγματοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές της Μη Βίαιης Επικοινωνίας.
Εντυπωσεις
Τι λένε μαθητές και εκπαιδευτικοί
Από σχολεία σε όλη την Ελλάδα, σχολικό έτος 2025–2026
Εκπαιδευτικοι
«Βελτιώθηκε η συνεργασία μας με τα παιδιά»
«Απόλυτα θετική εμπειρία, αισθάνθηκα το δέσιμο με τα παιδιά»
«Κάθε μέρα με ρωτάνε αν θα προλάβουμε να κάνουμε και λίγο κύκλο»
«Με τον κύκλο μιλάμε όλοι εξίσου. Είναι ασύλληπτο εργαλείο»
«Απορώ πώς άργησα τόσο καιρό να δείξω στα παιδιά αυτό το θησαυρό»
Δημιουργούμε σχέσεις εμπιστοσύνης, φροντίδας και σεβασμού με την καλλιέργεια του αισθήματος του ανήκειν και τον επαναπροσδιορισμό του τρόπου που ζούμε και μαθαίνουμε μαζί.
Φιλοσοφια
Γιατί κύκλοι;
Οι κύκλοι δημιουργούν χώρο για να ακουστούν οι διαφορετικές στάσεις ζωής απέναντι σε αξίες που αφορούν κάθε άνθρωπο χωριστά και, συγχρόνως, όλη την κοινότητα. Και αυτό προάγει την κατανόηση και μειώνει τις πιθανότητες σύγκρουσης.
Όταν μοιραζόμαστε σε ασφαλές περιβάλλον κάτι βαθύ και σημαντικό για εμάς, δημιουργείται εμπιστοσύνη. Και πάνω στην εμπιστοσύνη χτίζονται οι σχέσεις και το αίσθημα του ανήκειν.
Ισοτιμία
Οι κύκλοι είναι μια κατ’ εξοχήν δημοκρατική διαδικασία: σε αυτήν, ο πλέον εσωστρεφής μαθητής έχει την ευκαιρία να ακουστεί με την ίδια προσοχή με τον πιο δημοφιλή μαθητή του σχολείου.
Σεβασμός στο διαφορετικό
Οι κύκλοι αποδεικνύουν ότι, παρότι είμαστε όλοι διαφορετικοί, μπορούμε να συνυπάρχουμε και να αλληλεπιδρούμε ισότιμα και με σεβασμό, δεσμευόμενοι στους κανόνες της επικοινωνίας μας.
Η έκφραση ως εργαλείο
Στους κύκλους δίνεται σε κάθε συμμετέχοντα ο χώρος και ο χρόνος για να διατυπώσει τις απόψεις του λεκτικά, μιλώντας «από το μυαλό του και την καρδιά του». Αυτά τα εκφραστικά εργαλεία θα τον βοηθήσουν ώστε να θέτει με επίγνωση και σαφήνεια τα όριά του, προλαμβάνοντας έτσι, σε πολλές περιπτώσεις, τη σύγκρουση.
Ενεργοποίηση και ανάληψη ευθύνης
Βασικά στοιχεία των κύκλων είναι η ενεργοποίηση και η ανάληψη ευθύνης. Και αυτά τα στοιχεία λειτουργούν ενδυναμωτικά για τα παιδιά τόσο μέσα στο σχολείο όσο και στη μετέπειτα ζωή τους στην κοινωνία.
Διαδικασια
Τα βήματα
Δημιουργούμε σχέσεις εμπιστοσύνης, φροντίδας και σεβασμού μέσω της καλλιέργειας και της ενδυνάμωσης του αισθήματος του ανήκειν και τον επαναπροσδιορισμό του τρόπου που ζούμε και μαθαίνουμε μαζί.
01
Εκπαίδευση στους κύκλους ειρήνης
Εκπαίδευση των εκπαιδευτικών που το επιθυμούν στη φιλοσοφία και τις αρχές επανορθωτικής δικαιοσύνης και των κύκλων ειρήνης (διάρκεια εκπαίδευσης: 12 ώρες).
02
Κύκλοι ειρήνης στην τάξη
Από την επόμενη μέρα μετά την εκπαίδευση, οι εκπαιδευτικοί μπορούν να διεξάγουν κύκλους ειρήνης μέσα στην τάξη τους.
03
Εκπαίδευση στους κύκλους αντιμετώπισης βίας
Εκπαίδευση των εκπαιδευτικών που έχουν ήδη ολοκληρώσει την πρώτη εκπαίδευση στις αρχές και τη διαδικασία των κύκλων αντιμετώπισης της βίας (διάρκεια εκπαίδευσης: 12 ώρες).
04
Εφαρμογή εντός του σχολικού περιβάλλοντος
Διεξαγωγή κύκλων αντιμετώπισης της βίας ως πρώτο μέτρο για τη διαχείριση περιστατικών βίας στο σχολείο.
Ποιες ειμαστε
Η ομάδα μας
Η Δήμητρα Γαβριήλ είναι διαμεσολαβήτρια πιστοποιημένη από το Υπουργείο Δικαιοσύνης και από το 2015 πραγματοποιεί εκπαιδεύσεις σε επανορθωτικές πρακτικές μέσω του προγράμματος Prison of Peace@Schools, δυνάμει σχετικής άδειας χρήσης από τον Οργανισμό Prison of Peace (ΗΠΑ) , σε σχολεία φυλακών στην Ελλάδα, την Ιταλία και την Καλιφόρνια.
Η Ουρανία Κοκκίνου είναι διαπιστευμένη διαμεσολαβήτρια από το 2015 και έχει εκπαιδευθεί στη Μη Βίαιη Επικοινωνία (NVC). Το 2019 ήρθε σε επαφή με το Prison of Peace (ΗΠΑ) και εκπαιδεύτηκε στον συντονισμό επανορθωτικών κύκλων.
Από το 2025, ανταποκρινόμενες σε αιτήματα εκπαιδευτικών, εκπαιδεύουν σε επανορθωτικές πρακτικές δασκάλους και καθηγητές της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Ελλάδα, με έμφαση στους κύκλους δημιουργίας κοινότητας.
Επικοινωνία
Μπορείτε να επικοινωνήσετε μαζί μας για τη διοργάνωση εκπαίδευσης στο σχολείο σας και για κάθε άλλη διευκρίνιση σχετικά με τα ζητήματα των επανορθωτικών πρακτικών.
- Επιμορφώσεις και βιωματικά εργαστήρια επανορθωτικών πρακτικών για εκπαιδευτικούς.
- Καθοδήγηση και συμβουλευτική στην ενσωμάτωση της επανορθωτικής φιλοσοφίας στην καθημερινή πρακτική.
- Δυνατότητα συντονισμού επανορθωτικών κύκλων για μαθητές, ομάδες προσωπικού ή ολόκληρες σχολικές κοινότητες.